Trade-off, Opportunity Cost và Thế giới song song

Khi đang ngồi viết những dòng này, là lúc Táo vừa hoàn thành các thủ tục cơ bản để kết thúc công việc đang làm hiện tại, công việc mà Táo đã gắn bó với nó gần 4 năm từ khi mới ra trường để thả bản thân một thời gian mặc dòng đời xô đẩy. Ngày gửi email xin nghỉ việc với lý do “để đi chơi một chuyến thật dài mà chưa biết hồi kết”, chị Sếp gặp riêng một buổi nói chuyện, còn nghĩ rằng có một vấn đề hoặc lý do nào khác đằng sau, bởi là một công ty du lịch, bản thân Sếp cũng hay đi những chuyến đi dài ngày nên rất khuyến khích và thoải mái trong việc cho nhân viên nghỉ phép dài để đi du lịch. Nhưng lần này thì khác thật.

Táo đã lên kế hoạch cho một chuyến đi xuyên Việt bằng xe máy trong khoảng thời gian dài thật dài từ nhiều tháng về trước, khi mà thứ không khí ngột ngạt và bức bối ở Hà Nội khiến cho khát khao được tự do bay nhảy trở nên mạnh mẽ hơn bao giờ hết, ôm giấc mộng ghi lại hết những gì mình thấy, dành cho một cuốn sách của riêng mình. Nhưng rồi nó cũng bị trì hoãn lại, vài tháng, rồi lại vài tháng… Người bạn đồng hành chưa sẵn sàng, công việc quá bận rộn nhưng chưa có ai thay thế, chưa tích lũy đủ tài chính… hoặc đơn giản là chưa đủ can đảm để bước bước chân đầu tiên thoát khỏi cái vòng an toàn ấy.

Lịch trình đã hoàn tất, ngày khởi hành tới dần với những công việc không tên: như chuẩn bị thêm đồ dùng cá nhân, chọn loại trang phục như thế nào để phù hợp thời tiết, để không quá nặng nề; học thêm về cơ chế vận hành và những cách sửa xe cơ bản; hay đơn giản là mang theo những cuốn sách nào để đọc trên đường…

Trong khi đó, tư duy phân tích của một đứa từng được học cơ bản về kinh tế vẫn không ngừng chuyển động, với hai thuật ngữ phổ biến nhất vẫn thường hiện ra và quay vòng vòng trong não mỗi khi phải đắn đo, lựa chọn: trade-off opportunity cost.

Trade-off: a situation in which you accept something bad in order to have something good.
Dịch một cách nôm na, nó là mất cái này thì được cái kia. Hay cụ thể ở đây là được tự do thoải mái rong ruổi, thì đánh đổi bằng một cuộc sống với công việc ổn định. 

Opportunity Cost: In microeconomic theory, the opportunity cost, also known as alternative cost, is the value (not a benefit) of the choice in terms of the best alternative while making a decision. A choice needs to be made between several mutually exclusive alternatives; assuming the best choice is made, it is the “cost” incurred by not enjoying the benefit that would have been had by taking the second best available choice.

Dịch một cách nôm na, nó là thứ mà bạn có thể sẽ đạt được nếu không lựa chọn điều đang thực hiện. Ở đây, trước mắt có thể là một chuyến đi Nhật Bản hai tuần, với những khung cảnh, những con người và nền văn hóa xinh đẹp, cùng một (hoặc vài) đêm concert hấp dẫn. Rồi trở thành một cô gái thành công trong lĩnh vực mình đang làm, với một thành tựu cụ thể nào đó. 

Thế giới song song: ở đây không phải là những không gian vật lý hàn lâm mà thế giới vẫn đang hoài nghi về sự tồn tại và tương tác của nó với thế giới thực. Mà nó chỉ đơn thuần là sự tưởng tượng về một cuộc sống mà bản thân sẽ trải qua nếu lựa chọn một quyết định khác, vào một thời điểm nào đó trong cuộc đời. Thế giới song song là một không gian đẹp đẽ để thay cho ai đó nói lên điều nuối tiếc trong lòng họ.

“Có lẽ ở một thế giới song song, tôi đã trở thành một họa sỹ nổi tiếng”

“Có lẽ ở một thế giới song song, chúng ta hiện tại đang hạnh phúc bên nhau”

“Có lẽ ở một thế giới song song, tôi đã thực hiện được ước mơ năm đó của mình, được đi khắp mọi vùng miền của Việt Nam, đi xa hơn ngắm nhìn thế giới tươi đẹp, được gặp những con người tuy xa lạ mà gần gũi, được trải nghiệm cuộc sống thường nhật của họ, và được tự do trên mỗi đoạn đường đời

Trên thực tế, mỗi một thế giới song song đều được xây dựng dựa trên niềm tiếc nuối của một ai đó, cho dù thế giới thực của họ đang tốt đẹp đến mức nào, thì vẫn luôn có một thế giới song song nào đó họ giữ riêng cho mình. Hoặc có thể, chính thế giới thực tại này lại đang là một thế giới song song của một thế giới thực nào đó khác mà mình không hiện diện. Trên thực tế, mỗi một thế giới song song đều là những opportunity cost được xác định sau một quá trình lựa chọn, sau mỗi quyết định trade-off.

Trên thực tế, tiếc nuối là điều chẳng thể tránh khỏi, bởi nhân gian từ xưa vẫn bảo nhau rằng: “Ông trời chẳng cho ai tất cả bao giờ”, nhưng nếu cứ tiếc nuối mãi, hết lần này qua lần khác; nếu cứ mãi tiếc nuối, hết ngày này qua tháng khác thì có bao nhiêu thế giới song song mới đủ lấp đầy những khoảng trống hụt hẫng trong trái tim một người.

Con người ta chẳng thể vừa sống ở thế giới thực tại, vừa sống ở một thế giới song song khác, bởi vậy, khi bản thân đã lựa chọn thế giới thực tại, thì cần phải cố gắng hết sức để nó trở nên thật xinh đẹp, thật hạnh phúc. Để cho một tôi nào đó đang ở thế giới song song kia thấy rằng điều mà họ tiếc nuối đó là xứng đáng để tiếc nuối, để họ thấy rằng thế giới này xứng đáng là một thế giới song song mà họ đang ước ao.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s